Je hebt de markies uitgekozen, de maat bepaald en de kleur gekozen. Dan komt het moment van monteren. En precies daar gaat het regelmatig mis. Niet door een slechte markies, maar door een verkeerde aanpak bij de bevestiging aan de gevel.
Een steenachtige gevel, of het nu baksteen, natuursteen of beton is, vraagt om een specifieke werkwijze. Doe je het verkeerd, dan riskeer je scheuren in de gevel, losse pluggen na een jaar of een markies die bij de eerste storm naar beneden komt. Doe je het goed, dan hangt de markies er twintig jaar zonder problemen. In dit artikel lees je stap voor stap hoe je een markies veilig monteert op een steenachtige gevel, zonder de gevel te beschadigen.
Eerst de gevel beoordelen, dan boren
Elke steenachtige gevel ziet er van buiten anders uit, maar het verschil zit vooral in wat er aan de binnenkant gebeurt. Baksteen is hard maar bros. Natuursteen kan holle ruimtes bevatten. Beton is sterk, maar gestorte beton met wapening vraagt extra aandacht bij het boren.
Voordat je ook maar een pen op de muur zet, controleer je de staat van de gevel. Tik zachtjes op het oppervlak. Klinkt het hol, dan zit er mogelijk een loszittende laag pleisterwerk of een niet dragende steen. Boor je daar je ankers in, dan heb je een probleem zodra de markies belasting geeft.
Wat wij in de praktijk zien: gevels van oudere horecapanden lijken solide, maar bevatten soms zachte voegspecie of poreuze stenen die niet geschikt zijn voor directe bevestiging. In dat geval boor je door naar de dragende onderconstructie of gebruik je speciale hollewandankers. Neem die stap niet over.
Het juiste boormateriaal en de juiste techniek
Een standaard houtboor of metaalboor pak je niet voor steen. Je hebt een hardmetalen steenboor of diamantboor nodig, afhankelijk van het type steen. Voor baksteen volstaat een goede carbide steenboor. Voor beton gebruik je een hamerboor in combinatie met een klopboormachine of een SDS boor.
Boor altijd op een lagere snelheid bij harde materialen. Hoge snelheid genereert te veel wrijvingswarmte en beschadigt zowel de boor als de steen. Zet de boor recht op de muur, nooit schuin. Een schuin gat geeft geen optimale houvast voor de plug.
Houd bij het boren rekening met de diepte. De plug moet volledig in de volle steen zitten, niet deels in de voeg en deels in de steen. Een vuistregel: boor minimaal acht centimeter diep voor een dragende markiesbevestiging. Bij zware of brede markiezen ga je naar tien tot twaalf centimeter, afhankelijk van het gewicht en de windbelasting.
De juiste pluggen en bevestigingsmiddelen kiezen
De markies zelf is robuust. De bevestiging is het zwakste punt als je hier slordig mee omgaat. Gebruik altijd RVS of verzinkte pluggen en bouten. Gewone staalbouten roesten binnen twee à drie jaar, wat niet alleen lelijk is maar ook de sterkte van de verbinding aantast.
Voor steenachtige gevels gebruik je nylon expansiepluggen die de druk gelijkmatig verdelen bij het aandraaien. Gebruik geen plastic pluggen van slechte kwaliteit. Die werken prima voor een fotolijstje, niet voor een markies van vijftig kilo of meer.
Kies de diameter van de plug op basis van de bevestigingsgaten in het markiesprofiel. Ga nooit kleiner dan de aanbevolen diameter. Groter kan in sommige gevallen, maar vraagt dan om een grotere boring wat bij breekbare stenen meer risico geeft. Volg altijd de montage instructies van de fabrikant en gebruik de aanbevolen bevestigingsmaten.
Bij Xterior leveren we bij elke markies een montagehandleiding met exacte specificaties voor plugmaat, boordiepte en onderlinge afstand van de bevestigingspunten. Die informatie is er niet voor niets.
Waterdichtheid en afdichting na montage
Een gat in de gevel is altijd een potentieel risico voor vochtindringing. Zeker bij een steenachtige gevel waarbij de steen enigszins poreus is, kan water langs de bout naar binnen trekken. Dat veroorzaakt op termijn schimmelvorming of vorstschade in de gevel.
Dicht elk bevestigingsgat af met een waterbestendige kit of voegmassa nadat je de bouten hebt aangedraaid. Gebruik silicone kit die bestand is tegen uv straling en temperatuurwisselingen. Goedkope kit scheurt na één winter en verliest zijn werking. Investeer in een kit die ook in de buitenlucht meerdere seizoenen meegaat.
Let bij het kitteren op de kleur. Transparante kit is in de meeste gevallen de beste keuze omdat die nauwelijks opvalt tegen de steen. Gebruik je witte kit op een rode bakstenen gevel, dan trekt dat meer aandacht dan je wilt. Een klein detail, maar klanten merken dat achteraf altijd op.
De markiesbeugel waterpas en op de juiste hoogte plaatsen
De wandbeugel of het montageprofiel bepaalt de positie van de hele markies. Hang je de beugel scheef, dan hangt de markies ook scheef. Hang je hem te laag, dan loop je met je hoofd onder het doek. Te hoog, en de hoek van het doek klopt niet meer voor een goede waterafvoer.
Begin altijd met het inmeten van de ideale montagehoogte. Voor een terrasoverkapping of gevelmarkies zit de ideale hoogte voor de wandbeugel meestal tussen de 230 en 270 centimeter boven de vloer. Dit geeft genoeg doorgangshoogte en zorgt voor een goede dakhoek bij een uitvalhoek van 15 tot 20 graden.
Gebruik een waterpas bij elke stap. Markeer alle bevestigingspunten voordat je begint met boren. Controleer de horizontale lijn over de volledige breedte van de markies. Een afwijking van een paar millimeter per meter is nauwelijks zichtbaar bij kleine markiezen, maar bij een markies van zes meter breed zie je dat direct.
Controleer ook de onderlinge afstand tussen de bevestigingspunten. Te veel afstand tussen de punten geeft meer doorbuiging van het profiel onder belasting. Te weinig afstand is onnodig, maar niet schadelijk. Volg de richtlijnen in de montagehandleiding voor de maximale hartafstand.
Veiligheid tijdens de montage
Werken op hoogte is bij gevelbevestiging bijna altijd onderdeel van de klus. Een markies hang je zelden op gelijkvloerse hoogte. Gebruik een stabiele ladder of een steiger die vastzet op een vlakke ondergrond. Hang nooit met je gewicht aan de markiesbeugel om je ladder te stabiliseren.
Werk bij voorkeur met twee personen. Eén persoon houdt het profiel op hoogte terwijl de ander de eerste bevestigingspunten boort en vastdraait. Een profiel van twee meter of meer is lastig alleen recht te houden terwijl je ook nog een boor vasthoudt.
Draag stofbescherming bij het boren in steen. Steenstof is schadelijk bij langdurige inademing en het zit snel in je ogen. Een stofmasker en een veiligheidsbril zijn geen overkill, maar gewoon de juiste uitrusting voor dit werk.
Veelgestelde vragen over het monteren van een markies op een steenachtige gevel
Kan ik een markies ook zonder te boren bevestigen aan een stenen gevel?
In de meeste gevallen niet op een veilige manier. Chemische ankers of lijmbevestiging zijn niet geschikt voor de dynamische belasting die een markies uitoefent, zeker niet bij wind. Boren en pluggen is de enige werkwijze die een langdurig veilige verbinding garandeert op een stenen ondergrond.
Hoe weet ik of mijn gevel sterk genoeg is voor een markies?
Tik op de gevel en luister of het hol klinkt. Controleer de staat van de voegen en de steen. Bij twijfel, zeker bij gevels van meer dan vijftig jaar oud, vraag je een bouwkundige om de draagkracht te beoordelen. Een stevige gevel vertoont geen scheuren, heeft solide voegen en geen loszittend materiaal.
Wat doe ik als ik per ongeluk een steenvoer of voeg raak tijdens het boren?
Stop direct met boren. Een gat in de voeg geeft minder houvast dan een gat in de steen zelf. Dicht het gat af met voegmortel en kies een nieuw boorpunt dat volledig in de steen valt. Gebruik een onderlegplaat of klemstuk om de belasting beter te verdelen als de posities beperkt zijn.
Goed gemonteerd is de helft van het werk
Een markies die goed hangt, beschermt jarenlang zonder problemen. De bevestiging aan de gevel is het fundament van die zekerheid. Sla de voorbereidingsstappen niet over, gebruik de juiste materialen en werk netjes af.